ሓዳር ጥዑም ዩ – Marriage is Good

መምህር ሳሙኤል ዘካርያስ
ኣብ ውሽጢ ሓዳር ክህልዉ ኣለዎም ካብ ዝበሃሉ ገለ ገለ ረቛሒታት ንጥቀስ እንተዝበሃል ገለ ሰባት ገንዘብ፡ ገለ ጽባቐ፡
ገለ ንብረት ገዛ፡ ገለ ድማ ቈልዓ እዝን እትን ምተባህለ። ኣገዳስነት እዞም እዝን እትን ዝተባህሉ ጽቡቓት ነጥብታት ኣብ ቦትኡ እዩ።

እስከ ንሕጂ ግን በዘን ከም ኣርእስቲ ዘበገስክወን ነናተን ስዒቡ ዝመጽእ ሓሳባት ዘለወን ክልተ ቃላት ከተኵር፥ ብመጀመርታ ሓዳር ናይ ክልተ ብመልክዕን ጾታን ዝተፈላለዩ፡ ኣብ ዝተፈላለየ ቦታ ዝዓበዩ፡ ዝተፈላለየ ጸጋታት ዘለዎምን ብብዙሕ ፍልልያት ክግለጹ ዝኽእሉ ተጻመድቲ፡ ብሓንሳብ ተሰማሚዖም ክነብሩ ቃል ዝኣትውሉ ኪዳን ምዃኑ ኣይንረስዕ።

ሓዳር ማእሰርቲ እዩ፡ ሓዳር ሕዳር እዩ፡ ሓዳር ከም’ዚ እዩ እናተባህለ ዝግለጹ ዝተፈላለዩ ኣበሃህላታት ንሓዳር ዘይፈልጡ ኣጸለምቲ፡ ንግዚኡ ወጊድ ኢልና፡ ሓዳር ጥዑም እዩ ብምባል ንባብኩም ክትቅጽሉ ብትሕትና አዘኻኽር።


እስኪ ፍቓድኩም እንተዀይኑ ብጽቡቕ ሙድን ብልዑል ሃንቀውታን ነዛ ጽሕፍተይ መታን ከተንብብዋ ሃየ “ሓዳር ጥዑም እዩ!” ብምባል ድምጽኹም ብእዝንኹም ስምዕዎ።

ሓዳር ጥዑም እዩ ኢልካ ብምጭዳር ኣይኰነን ሓዳር ዝምቅር ትብሉ ኣንበብቲ ኣይትሰኣኑን ትዀኑ፡ ግናኸ ንስምዒትና
በቶም ብተደጋጋሚ እንደጋግሞም ቃላት ከም እንሃንጾም ዘይምርሳዕ ኣገዳሲ ይመስለኒ።

ብዙሓት ጀመርቲ ሓዳር ብኸምዝን ኸምዝን ገይረ ንሓዳረይ ገጥ ኣቢለ ክሕዛ እየ ዝብሉ ከምዝዀኑ ፍሉጥ እዩ። ኵሎም
ጀመርቲ ግን ተግባራቶም “ብሓዳር ጽቡቕ እዩ!” ክጅምርዎ እንተዝፍትኑ ሃቐና ልቦም ብጽቡቕ ምተቓነየ እሞ፡ እቶም ሓዳረይ ብኸምዝን ብኸምትን ገጥ ኣቢለ ክሕዞ እየ ዝብሉ ፈከርቲ፡ ንጽባቐ ጥራሕ ምጸዓቱ።

ጽባቐ ሓዳር ካብ መንቀሊኻ ስለዝዀነ እምበኣር ደድሕሪ’ቲ “ሓዳር ጽቡቕ እዩ!” ኢልካ ብዛዕባ ሓዳር ክትጅምር ዝመደብካሉ ግዜ ሓዳር ገጥ እተብለሉ ጥበባት ካብ ዝበሃሉ ሓደ መንገዲ ጠቒሰ ክዛረበሉ።

ሓዳር ብማህረምቲ መብዛሕቱ ግዜ ማህረምቲ ኣብ ሓዳር ብደቂ ተባዕትዮ እዩ ዝህሉ። ካብ’ኡ ዝነቐለ ድማ ብማሕረስ ዝነባበሩ ሰብኡት ዝመሰልዎ ምስላ ኣሎ፡ “ንብዕራይ ኣብ መልሲ (ናብ ሓደ ሸነኽ ክትከይድ ጸኒሕካ ተጠዊኻ ናብ’ቲ
ሓደ ኣንጻር ክትምለስ ከሎኻ ማለት እዩ) ንሰበይቲ ኸኣ ኣብ ሳልስቲ”።

ምስ’ዚ ምስላ ዝዓበያ ደቂ ኣንስትዮ ይዀና እየን ኢለ ዝግምቶ ድማ “ሰብኣይ’ሲ ጀፍ እንተበለካ እዩ እምበር ስቕ ኢሉ ምቅርተይ ሓለዋተይ እናበለ ከቀባጥረልካ ጽቡቕ ኣይኰነን” ዝብላ ኣይትሳእናን። ዝሃርም ሰብኣይ ኣብ ሓዳሩ ክቡር እዩ፡ ዝብሉ ንጀመርቲ ዘደናግርዎም ኣበሃህላ ብብዝሒ ይስማዕ እዩ። ጽቡቕ ነገሩ፡ ኣብ’ዚ ሕጂ ለውጢ ብብዝሒ ተራእይሉ
ዘሎ ግዜ ሓደ ሓደ ሕልፍ ሕልፍ ኢሎም ንበዓልቲ ቤቶም ዝሃርሙ ሰብኡት ምስ ዝረኣዩ ብብዙሓት ሰባት “ኣታ ሕጂኸ ዝሃርም ሰብ ኣሎ ድዩ ክብሉ” ብብዝሒ ምስምዑ እዩ።

እዋእ ሰብኣየይ ኢዱ ወስ እንተዘብለለይ ኣይውዕል ኣይሓድር ዝብላ ሰብ ሓዳር ውን ኣለዋ። ሕጂ ማህረምቲ ተሪፉ እዩ ወይ ከኣ ኣይተረፈን እናበልና ኣይንሟገትን። ግን ማህረምቲ እንታይ እዩ፧ ብፍጹም ጠፍ ዘየብሉ ሰብኡት ኣለዉ፡
እዚኦም ምስ ዘይሃረምቲ ድዮም ዝምደቡ፧ ነይሮም ነይሮም ኣብ ነዊሕ ግዜ ክኸውን ይኽእል፡ ሓንሳብ ወይ ክልተሳዕ ውን ብኢዶም ዝሃረሙ ክህልዉ ይኽእሉ፡ እዚኦምከ ምስ መን ይምደቡ፧ ማህረምቲ ማለት ብዝተፈላለየ መንገዲ ተጠቒምካ ኣብ’ቲ ተሃራማይ ቃንዛ ምፍጣር ማለት እዩ። ብበትሪ ወይ ብኢድካ ብቍልፊ ወይ ብእግሪ ወይ’ውን ብኻልእ
ከቢድ ሃስያ ወይ ሓደጋ ዘይስዕቡ ነገራት ተጠቒምካ ስጕምቲ ምስ ኣትወስድ ሳዕቤኑ ቃንዛ እዩ።

እሞ እዚ ጥራሕ ድዩ ማህረምቲ ዝበሃል፧ ኣነ ንሰበይተይ “ብስቕ ምባል እየ ዝሃርማ” ዝብሉ ሰብኡት እንተ ሰሚዕኩምከ
እንታይ ምበልኩም። ገለ ኣንስቲ’ውን “በዓል ቤተይ ካብ ብትም ክቐጽዓኒ ብበትሪ ገይሩ ክሃርመኒ ይሕሸኒ” ብምባል ይሰማምዓ።

ከም’ዚ ዝበሃለሉ ምኽንያት ብትም ዝመጽእ ቃንዛ ከቢድ ስለዝዀነዶ ኣይኰነን። ስምዒት ዝትንክፍ ቃላት ተጠቒምካ ስቅቕታ እናፈጠርካ ምንባርከ ቃንዛ የብሉንዶ ክበሃል ይከኣል፧ ማህረምቲ ማለት እምበኣር ብነገራት ተጠቒምካ ኣካላዊ ቃንዛ ምፍጣር ማለት ጥራሕ እዩ ክንብል ኣይንኽእልን።

እስኪ ማህረምቲ ስለምንታይ እዩ ከም ኣድላዪ ተወሲዱ ክንሓስብ ግን ንፈትን። ብዙሓት ሰባት ይሰማምዕሉ እዮም ኢለ
ዝኣምነሉ ነጥቢ ኣሎ። ብሰንኪ ምዕባለ ክፍኣት፡ ኣብ ልዕሊ ደቂ ኣንስትዮ ብዝተፈጥረ ዓብላልን ዓማጺን ርድኢትን በዚ ርድኢት’ዚ ዝተሃንጸ ባህልን ልምድን ንማህረምቲ ከም መትሓዚ ስርዓት ኣማዕቢልዎ።

ስለዚ ሰበይቲ ክትህረም ኣለዋ እንተተባሂሉ ሰብኣይ ክሃርም ኣለዋ ማለት ስለዝዀነ ሰብኣይ ስርዓት ዘትሕዝ ኰይኑ ኣሎ ማለት እዩ።

ምዕባለ ክፍኣት ንኵሉ እዩ ዝጸሉ፡ ንሰብኣይ ይኹን ንሰበይቲ። ኣብ ውሽጢ ክፍኣት ግን ዕብላለ ስለዘሎ ደቂ ተባዕትዮ ኣብ ልዕሊ ደቂ ኣንስትዮ ብዝፈጠርዎ ዕብላለ ከም ኣትሓዝቲ ስርዓት ክውሰዱ ተኻኢሉ። በዚ ርድኢት ዝተሃንጸ ኣናብራ ድማ “እንድሕር ሰበይቲ ስነስርዓት ስኢና ክትድከር ኣለዋ እምበር” ዝብል ርእይቶ ንምሃብ ስገጥ ዘየብል ኰይኑ ኣሎ።

ስለዚ ማህረምቲ ስለምንታይ ከም ኣድላዪ ተወሲዱ እንተኢልና ስነስርዓት ንመትሓዚ እዩ ዝብል መደምደምታ  ይወሃብ።

እቲ ዝኸበደ ጸገም ግን ስነስርዓት ንምምጻእ ተባሂሉ ማህረምቲ ምህላዉ ኣይኰነን እቲ ስነስርዓት ከምጽእ ኢሉ ዝሃርም ሰብ ክሳብ ክንደይ ንጹህ እዩ ዝብል ሕትቶ እዩ።

ስነስርዓት ክመጽእ ኢሉ ዝሃርም ንባዕሉ ስነስርዓት እንተዘይገይሩ ስለምንታይ ይሃርም፡ ንዕኡኸ መን ይሃርሞ፧ ስነስርዓት ዘትሕዝ ሰብ ክህሉ ኣገዳሲ እዩ ኢልና እንተደኣ ተሰማሚዕና እቲ ስነስርዓት ኣትሓዚ ዝበሃል ሰብ ግን ፍጹም ኣበሳ ወይከኣ ጐደሎ ዘለዎ ክኸውን ከምዘይብሉ ኣይሰሓትን።

ጕድለት ዘይብሉ ሰብ ስለዘይለ እምበኣር ንምህራም ብቑዕ ዝበሃል ሰብ የልቦን። እዝስ ብቁዕ እዩ ኢልና ክንጠቕሶ እንኽእል ሰብ እንተዝህሉ ነይሩኸ ምህራም ቅቡል መትሓዚ ስነስርዓት ድዩ፧ ትብል ሕትቶ ክትለዓል ብግዲ እያ።

ኣብ’ቲ ዝነብሮ መዓልታዊ ኣናብራ ስነስርዓት ብግህዶ ዝርአን ኢንታ ዝበሃል ውን ስለዘይብሉ ንሰማዒኡ ብዝርድኦ ኣገባብ ተዛሪቡ ከእምን ጸገም የብሉን። እቲ ዝሃርም ሰብ እኮ ከእምን ሓይልን ክእለትን ስለዘይብሉ፡ ነቲ ከእምን
ናይ ዘይምኽኣሉ ጸገም ንምሽፋን እዩ ዝጥቀመሉ።

ብሓፈሽኡ ምህራም ዓመጽ እዩ። ንሱ እዚ ብቑዕ ዝተባህለ ሰብ ግን ንኵሉ ስነስርዓት ዝበሃል ኣካይዳታት፡ ብኵሉ
ሸነኻቱ ስለዝኽእሎ ንማህረምቲ ከም ኣማራጺ ዘውስድ ሕልና የብሉን።

እምበኣር ምህራም ኣማራጺታት ደናቑር ስለዝዀነ ማህረምቲ ኣብ ሓዳር ክጥቀመሉ ዝፍትን ሰብ ኣብ ነፍሲ ወከፍ ወስታኡ

“ኣነ እኮ ድኹም እየ!”

“ኣነ ዘይጠቅም ሕማቕ ሰብ እየ!”

“ኣነ እኮ ብቕልጽመይ ዝሓስብ ናይ ከረድእ ዓቕመይ ድኹም ዝዀንኩ ሰብ እየ!”

ዘስምዕ ፈኸራታት እዩ ዘቃልሕ እሞ፡ ዝዀነ ሰብኣይ እየ በሃሊ፡ ስብእነቱ፡ ኣብ ማህረምቲ ክሃንጽ ምፍታን ሕመቕካ ምእዋጅ ምዃኑ ኣይረስዕ።

ንነብስኻ እናኣውገዝካን መንነትካ እናኣዋረድካን ትገብሮ ኣካይዳ፡ ሳዕቤኑ ውድቀት ስለዝዀነ ብኣካላውን ስምዒታውን
መንገድታት ክትገብሮ እትፍትን ማህረምቲ ኣብ ሓዳር ንዘይምጥቃም ወስን።

ሓዳር ብፍቕሪ ዳርጋ መብዛሕትኦም ኣብዚ ዘሎናዮ ግዜ ዝምስረቱ ዘለዉ ሓዳራት፡ ቅድሚ መርዓ ኣፍቅረኪ እየ፡ ካብኡ ብዝዓዘዘ መግለጺ ድማ ብፍቕሪ ሓሚመልኪ እየ እናተበሃሃሉ ዝተመስረቱ ሓዳራት እዮም። ብኸምዚ ኣገባብ
ዝተመስረተን ዘይተመስረተን ሓዳር ኵሉ ኣብ መበገሲኡ ፍቕሪ ዝብል መዝሙር የቃላሕ እዩ።

ፍቕሪ ኣብ ሓዳር ክትዓዪ እንተዀይና ግን ባህሪ ፍቕሪ ክንፈልጥ ብግዲ የድልየና። ፍቕሪ ክትህሉ እንተዀይና እኮ ብውሕዱ ካልኣይ ሰብ ክህልወካ ኣለዎ።

ማለት ሰብ ኣብ በይኑ ከፍቅር ኣይክእልን እዩ። ንሓደ ሰብ ኣብ ሓደ ገዛ ዓጺኻ፡ ወላውን ከም ኣማራጺ ምስሉ
ዝርእየሉ ዓብዪ መስትያት እንተዝወሃቦ ፍቕሪ ከስተማቕር ኣይክእልን እዩ።

በዚ መሰረት ፍቕሪ፡ ብግዲ፡ እተወሓደ ካልኣይ ሰብ ክውስኽ ስለዘለዎ፡ ባህሪ ፍቕሪ ዝምድና እዩ።

ብመንጽር ሓዳር ንዛረብ ስለዘሎና ዝምድና ኣብ ሓዳር ናይ ክልተ ብኵሉ መልክዓቱ ፍልልያት ጥራሕ ክትጠቕሰሎም እትኽእል ተጻመድቲ ምልጋብ ማለት እዩ።

እዚ ምልጋብ’ዚ ኣብ’ዞም ሰብ ሓዳር ግብራዊ ክኸውን ዝኽእል ፍቕሪ እንተሃልዩ እዩ።

ዝዀነ

“ኣፍቅረኪ እየ”

ዝብል ወዲ፡

“ኵሉ ፍልልያትና ይርድኣኒ እዩ፡ ኣነ ግን ምሳኺ ክጠብቕ እዩ ምርጫይ”

ይብል ከምዘሎ ይሕሰብ እሞ፡ ሓቀኛ ዝምድና ተመስሪቱ ኣሎ ክበሃል ይከኣል። እዚ ማለት ናይ ፍቕሪ ባህሪ ዝዀና ዓቕልን ለውሃትን ኣብ ምስርሕ ዝምድና ወሰንቲ ይዀና።

ስለምንታይ ግን ዓቕሊ ኣብ መስርሕ ዝምድና ወሳኒ ክበሃል ተኻኢሉ፧ ትብል ሕትቶ እስከ ነለዓዕል። ዓቕሊ ዘድልይ ምግጋይ ምስ ዝህሉ እዩ፡ ዓቕሊ ዘድልይ ስእነት ምስ ዝህሉ እዩ፡ ዓቕሊ ዝህሉ ብሓጺሩ ፍልልይ ምስ ዝህሉ እዩ።

በዚ መሰረት ሰባት ብኵሉ ሸነኻቱ ዝተፈላለዩ ስለዝዀኑ ዝምድና ክህሉ እንተዀይኑ ዓቕሊ ወሳኒ ይኸውን።

ኣብ ሓዳር ድማ በዚ መንጽር ካብ ዝምስረት ጀሚሩ ‘ኣፍቅረኪ እየ!”

ክበሃል ከሎ፡ ‘ዓቕሊ ክገብር እየ’ ምባል ከምዝዀነ ክሕሰብ ኣለዎ።

ዓቕሊ ኣብ ውሽጢ ፍቕሪ እንተርኢናያ ከም ወጽዓ ኣይውሰድን እዩ።

ኣብ ውሽጢ ፍቕሪ ዘላ ዓቕሊ፡ ዘይትጥቀመሎም ሓረጋት ኣለዉ፦ “ሕጅስ በዚሑኒ!” “ካብ’ዚ ንላዕሊ ኣይዓቕመይን እዩ!” “ትዕግስተይ ተወዲኡኒ!”።

ዝዀነ ኣፍቅረኪ እየ ኣናበለ ኣፍቃሪት ከናድይ ዝሓስብን ዝረኸበን ወዲ እምበኣር

“ንዅሉ ኢንታታትኪ ተቐቢለ ብዓቕልን ለውሃትን ክዛመደኪ እየ!”

ይብል ኣሎ ማለት እዩ።

ካብ’ዚ ዝነቐለ ድማ ማህረምቲ ብዝዀነ መልክዑ ኣካል ሓዳር ክኸውን ኣይክእልን እዩ። ኣፍቃሪ ጌጋ ምስ ዝርእይ ንዓቕሊ ይጽውዓ፡ ዝምድና ከጽንዕ እንተደልዩ ድማ ንለውሃት ይጽውዓ። ሕጂ ውን እንደገና ናይ ፍቕሪ ሓዳር፡ ንማህረምቲ ዝኸውን ቦታ ብጭራሽ የብሉን።

ሃራማይ ብርእሰ ምፍታው ወይከኣ ስስዐ ዝተጐብአ ሰለዝዀነ ሓደ ካብ ባህሪ ፍቕሪ ኣጐዲሉ ኣሎ። ኣፍቃሪ ብጻዩ ዘማእከለ ክኸውን ከሎ ሃራማይ ርእሱ ዘማእከለ እዩ። ወላ ውን ኣብ ሓዳር ጌጋታት እንተተራእየ ኣፍቃሪ ንብጻዩ ስለዝሓስብ ከዐርይ እዩ ዝነቅል እምበር ከም ሃራማይ ብምህራም ስምዒቱ ኣየወጻጽእን እዩ።

ፍቕሪ ኣብ ሓዳር ጥዑም እዩ። ኵሉ ግዜ ኣፍቃሪ ክትከውን ማለት ዓቃል፡ ለዋህ፡ ብጻዩ ዘማእከለ ክተከውን ይከኣል ድዩ፧
እዞም ኵሎም ክበሃሉ ዝጸንሑ ናይ ፍቕሪ ባህሪ፡ ብርግጽ፡ ጥዑማት ዘረባ እዮም ምትግባሮም ግን ዘይከኣሉ እዮም ዝብል ሓሳብዶ ኣብ ርእስኹም ምዩቕ ምዩቕ ይብለኩም ኣሎ፧ ሓቂ እዩ፡ መልሱ ግን ሓንቲ እያ። ፍቕሪ ብመሰረቱ
ብቃላት ክግለጽ ሕጽረት ስለዝህለወካ ንፍቕሪ ንበረሉ ጥራሕ እያ መልሳ።

እዛ ኣነ ዝበልዓ ዘለኹ ኣራንሺ ጥዕምቲ ዶ ኣይጥዕምትን፧ ኢለ እንተዝሓተኩም እንታይ ምበልኩምኒ፧ ርግጸኛ
እየ ጥዕምቲ እያ ወይከኣ መጻጽ እያ ኢሉ ዝምልስ ሰብ ከምዘይህሉ። ምኽንያቱ እዛ ኣነ ዝበልዓ ዘለኹ ኣራንሺ ኣነ ጥራሕ እየ ዝፈልጣ ኣነኸኣ እዛረበላ። መቐረት ፍቕሪ ድማ እቲ ዝነብረላ ሰብ ጥርሕ ስለዝፈልጣ፡ ንበሩላ፡ ርግጸኛ ኸኣ እየ ፈጺምኩም ከምዘይትሓድግዋ።

ክሳብ ክንድዚ ብድፍረት ክዛረብ ዝገበረኒ ንፍቕሪ ኣይከኣልኵዋን እምበር ኣይጥዕምትን እያ ዝብል መረረ ተሰሚዑ ስለዘይፈልጥ እዩ።

ሃየ እምበኣር ኣነን ንስኹም ውን መታን ኣስተማቐርታ ክንከውን ንንበረላ።

ኣቱም ንሓዳር ብማህረምቲ ክትኣልይዋ እትፍትኑ ሰብኡት፡ ይርሓቕ ይቕረብ ትህረምሉ ግዜ ከምዘሎ ኣይትረስዑ፡ ኣቱም ንሓዳርኩም ብፍቕሪ ከተስተመቕርዋ እትፍትኑ ሰብኡት ከኣ እትፍቀርሉ ግዜ ጐኒጐንኹም እዩ ዘሎ
እሞ እንታይ ትብሉ፧ ሓዳር ብፍቕሪዶ ብማህረምቲ።

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *

By continuing to use the site, you agree to the use of cookies. more information

The cookie settings on this website are set to "allow cookies" to give you the best browsing experience possible. If you continue to use this website without changing your cookie settings or you click "Accept" below then you are consenting to this.

Close