Eritrean Law Student – ክንመሃረሉን ክንበልሓሉን እንተኽኢልና፡ ጸገም ሓጋዚ እዩ

ተማሃሪት 5ይ ዓመት ሕጊ – ሓድነት ተስፎም

ንዘለዋ ስንክልና ብዙሕ ዲል ከይሃበት፡ ንዘጓነፉዋ ብደሆታት ከከም ኣመጻጸአኦም እናመከተት ንህይወት ከተምዕራ ክትጽዕር እናክትርእያ፡ “ህይወት ኣብ ምምራራ እያ እትምቅር” ንእትብል ኣበሃህላ’ያ ተዘኻኽረካ። ብርግጽ መሪር ከይጠዓምካ’ሞ ከመይ ኣቢሉ’ዩ መቐረት መዓር ክፍለጥ። ህይወት ድማ እንተስ ብተፈጥሮ እንተስ ብሓደጋ ንዝጎንፋ ጸገማትን ብደሆታትን ተሳጊራ፡ ኣብ ዓወት ክትበጽሕ እንከላ’ያ ዝያዳ ካልእ እትምቅር። ኩሉ ዋጋ ዝኽፈሎ ረዚን ክብሪ’ዩ ዘለዎ።

ስለዝኾነ ድማ እያ ንሳ፡ ኣብ ኣሰር’ዚ ብሉጽ ኣተሓሳስባ እናሓንበሰት ንህይወት እናገላለሀት ናብ መንገዲ ዓወት ትምርሽ ዘላ። ተማሃሪት 5ይ ዓመት ሕጊ ሓድነት ተስፎም። ሓድነት ኣብ 1989 እያ ካብ ወላዲኣ ኣቶ ተስፎም ሃብተማርያምን ወላዲታ ምልእተ ጸገዝኣብን ኣብ ሂምቦል ተወሊዳ። ናጽነት ኮይኑ ጓል ሰልስተ ዓመት ምስ ኮነት ድማ፡ ናብ ኣስመራ ብምምጻእ ክሳዕ ሕጂ ኣብ ገጀረት ትቕመጥ ኣላ።

Eritrean Law Student - Hadinet

ጌና ህጻን ጓል ክልተ ዓመት እንከላ’ኳ ስንክልና ፖልዮ እንተኣጋጠማ፡ ሳላ’ታ ዘይጽንቀቕ ኒሕን ብቐሊሉ ዘይስበር መንፈስን እትውንን ወላዲታ ግን፡ ከም ብዙሓት ክትሓብኣን ተስፋ ክትቆርጽን ኣይተራእየትን። ብኣንጻሩ፡ ከምቲ ምሉእ ሰብ ዘየለ፡ ጓላ’ውን ካብ ሰባ ከምዘይትፍለ ንምርኣይ፡ ወላዲታ ኣብ ጓላ ብዙሕ ወፍሪ ትገብር ነበረት። ከም ውጽኢቱ ድማ፡ ጌና ጓል ሓሙሽተ ዓመት ምስ ኮነት፡ ብዘይካ ሞጎጎ ምስንካት ኩሉ ናይ ገዛ ስራሓት ተካይድ ምንባራን፡ ምስ መሓዙታን ደቂ ገዛውታን ዝተፈላለየ ጸወታታት ትጻወት ምንባራን’ያ ሓድነት ኣብ ግዜ ቁልዕነታ ትዝክሮ።

ወላዲታ ደቃ ከተድርርን ከተማሙቕን ብዘይ ስክፍታ ቀትሪ ክትሰርሕ ምሸታዊ ድማ ክትመሃር ዘኽኣላ ምሉእ ርእሰ- ምኽኣልን ተኣማንነትን ድማ’ዩ ነይሩ። ክሳዕ ሳዋ እትወርድ ድማ ሓድነት፡ እትሕዞም ኣባትር ምርኩስ፡ ንስንክልናኣ ኣዘኻኺሮማ ከምዘይፈልጡ’ውን እያ እትገልጽ። ጓል ሸሞንተ ዓመት ምስ ኮነት እያ ኣብ መውዓሊ ህጻናት እንዳ ኦርፋን ገጀረት ትምህርታ ፈሊማ።

ሓደ ዓመት ጸኒሓ ከኣ፡ ናብ ቤት ትምህርቲ መባእታ ጋሽ፡ ናብ ቀዳማይ ክፍሊ ተሰጋጊራ። ክሳዕ ሓምሻይ ብምቕጻል ድማ ካብ ሻድሻይ ክሳዕ ሻሙናይ ኣብ ቤት ትምህርቲ ባና፡ ካብ ታሽዓይ ክሳዕ 11 ክፍሊ ድማ ኣብ ቤት ትምህርቲ ካልኣይ ደረጃ ቀይሕ ባሕሪ ትምህርታ ተኸታቲላ። ሓድነት ኣብ ትምህርታ ኣዝያ ንፍዕቲ ከም ዝነበረት፡ ዝነበራ ደረጃታት እዮም ዝምስክሩልካ። ካብ ቀዳማይ ክሳዕ ሻውዓይ ምስ ቀዳሞት ሓሙሽተ፡ ካብኡ ንንዮ ዘሎ ድማ ምስ ቀዳሞት ዓሰርተ እናተሰርዐት እያ ዛዚማቶ።

ብፍላይ ድማ ሻድሻይ ክፍሊ ምስ በጽሐት፡ ፍልጠት ኣብ ቤት ትምህርቲ ጥራይ ኬድካ ዝርከብ ከምዘይኮነ ስለዝተረደአት፡ ንዝነበራ ፍልጠት ንምስፋሕን ንምምዕባልን፡ ብፍላይ ድማ ምልከት ቋንቋ እንግሊዝ ንምህብታሙ፡ ናብ ቤተ መጻሕፍቲ ብጽዑቕ ክትመላለስ ከም ዝጀመረትን፡ ሙዚቃ ምስማዕን ፊልምታት ምርኣይን’ውን ጎኒ ጎኒ ከም ልምዲ ከምዘማዕበለትን እተዕልል።

መዓስ እዚ ጥራይ፡ ጎኒ ጎኒ’ቲ ኣብ ሻውዓይ ክፍሊ ጀሚራ ክሳዕ ሳዋ ትኸይድ ዝቐጸለቶ፡ ብዓቕማ ነብሳ ንምኽኣልን ስድራ ንምሕጋዝን ኢላ፡ ምስ ሓንቲ ብኢጣልያዊት ስድራ እትውነን ዝነበረት፡ “ኣኑልያሞ ላ ዲስታንሳ” ማለት፡ “ነቲ ርሕቀት ነሕጽሮ” ዝብል ስም ዝነበራ፡ ንድኻታት ቈልዑ ኣኪባ እተምህር ቤት ትምህርቲ፡ ከም መምህር ቋንቋ እንግሊዝን ኮምፒተርን ኮይና ትሰርሕ ነበረት።

ካብኡ ወጺኣ’ውን ደኺመ ከይበለት ቋንቋታት ፈረንሳን ጥልያንን ትመሃር ነበረት። ብፈረንሳይ 5ይ ክፍሊ ክትበጽሕ እንከላ ብጥልያን ድማ ሳልሳይ ክፍሊ በጽሐት። ሓድነት 7ይ ክፍሊ እንከላ፡ ኣብ ሃማመተኤ፡ ናይ ኣንበቢቲ ክለብ ኣሎ ምስ ሰምዐት፡ ብቐጥታ ከይዳ እያ ክትምዝገብ ሓቲታ። እንተኾነ፡ እቲ ዝነበረ ክለብ ኣንበብቲ ናይ ዓበይቲ ምዃኑ ምስ ተሓበራ፡ ክኽእሎ እየ ብምባል፡ በቲ ኣቐዲማ ትጽዕረሉ ዝነበረት ቋንቋ እንግሊዝን ባህሪ ምንባብን ተሓጊዛ፡ ምስኦም ተሓዊሳ ክትነጥፍ ጀሚራ። ብፍላይ ድማ ናይታ ክለብ ኣቦ መንበር ዝነበረ ኢሳይያስ ዝስሙ፡ ኣብቲ ኣገባብ ኣናብባን ምንባብን ብዙሕ ስለ ዝሓገዛ ተመስግን። ክሳዕ 11 ክፍሊ ትበጽሕ ድማ ዘዘንበበቶ ብዝርዝር ብጽሑፍ እናሓዘትን ጽማቕ እናጸሓፈትን ልዕሊ 800 ሚእቲ በጽሐት።

ጎኒ ጎኒ ናይ’ዚ ሓድነት፡ ኣካያዲት ኣካልን ኣደ መንበር ክለብ መጻሕፍቲ ቤት ትምህርቲ ቀይሕ ባሕሪ ብምንባራ፡ ካብ መላእ ሃማመተኤ ዝነጠፈት ኣባል ተባሂላ ናይ ገንዘብን ዓይነትን ሽልማት ተዋሂባ ምንባራ ትሕብር። ነዚ ኩሉ ንጥፈታት ከተተግብር ብኸመይ ግዜኣ ተመቓርሕን ተማሓድርን ነይራ ክትገልጽ እንከላ፡ “ሳላ’ቲ ዝነበረኒ ምሉእ ርእሰ-ተኣማንነት ኣብ ዝተፈላለየ ንጥፈታት እነጥፍ ብምንባረይ፡ ስንክልቲ ምዃነይን ደኺመ ከዕርፍ ከም ዝግባኣኒ ከምዘይዝክር’ዩ ዝገብረኒ ነይሩ።

ይዓግበሉን ይዓብየሉን ስለዝነበርኩ ድማ ግዜይ ኣብ ምውህሃድ ወላሓንቲ ይጽገም ኣይነበርኩን” ትብል። ናይ 11 ክፍሊ ትምህርታ ዛዚማ ምስ ኣባላት 22 ዙርያ ንሳዋ ምስ ወረደት፡ ማሕበራዊ ህይወት ሳዋ ከቢዱዋ ከምዝነበረ’ያ እተዕልል። ነተን ኣብ መነባብሮ ወትሩ ካብኣ ከይተፈልያ ዝተሓጋገዛኣን ዝደጋገፋኣን ዝነበራ መሓዙታ፡ ቅዱሳን፡ ሰምሃርን ወጋሕታን ድማ ብዙሕ ተመስግነን። እንተኾነ ሽዑ’ውን ካብ ትምህርታን ዓወታን ከይተጎናደበት ዛዚማ። ኣብ ዝግበር ዝነበረ ናይ ክትዕን መደረን ውድድር ወትሩ ቀዳመይቲ ትወጽእ ነበረት።

የግዳስ፡ ንማትሪክ ክልተ ኣዋርሕ ክትርፎ እንከሎ፡ ኣብ ኣእጋራ ዝኣተወ ሓጺን መሪር ቃንዛ ክገብረላ ብምጅማሩ፡ ካብ መጽናዕትን ጽፉፍ ምድልዋታን ብምስንኻል፡ ካብቲ ትሓልሞ ዝነበረት 4 ነጥቢ’ኳ እንተኣርሓቓ፡ 2.6 ሒዛ ንገዝኣ ክትምለስ ግን ክኢላ እያ። ድሕሪ ካብ ሳዋ ምምጻኣ፡ ኣብ ማይ ነፍሒ ቀዳማይ ዓመት 3.2 ነጥቢ ብምምጻእ፡ ኣብ ኣስመራ ኣብ ትምህርቲ ሕጊ ብምእታው፡ ተማሃሪት ሓምሻይ ዓመት ኮይና፡ ኣብ ወርሒ 6/2016 ክትምረቕ እያ።

እንተኾነ ሕጂ’ውን ካብ 3ይ ዓመት ትምህርታ ጀሚሩ፡ ቃንዛ ሕቖኣን ዝተፈላለየ ናይ ገዛ ጸገማትን ኣብ ናይ ትምህርታ ህይወት ብደሆታት ይኾኑዋ’ኳ እንተሃለዉ፡ ዕላማኣ ኣብ መዕረፊኡ ንምብጻሕ፡ ከከም ኣመጻጽኣኦም እናበደሀትን ከይተሓለለት እናጸዓረትን ትምርሽ ኣላ። “ክንመሃረሉን ክንበልሓሉን እንተኽኢሊና፡ ጸገም ሓጋዚ እዩ” ብምባል ድማ ተስምር። ሓድነት፡ ዝኾነ ሰብ ከምቲ ‘ከይብሉኒ ዝበለ’ስ ከይተባህለ ነይተርፍ’ ዝተባህለ፡ ነቲ ብተፈጥሮ ዝተዓደሎ ዘይኮነስ፡ ነቲ ባዕሉ ካብ ዘየለ ኣብ ኣእምሮኡ ዝቐርጾን ዝፈጥሮን ኣሉታዊ ነገራት ክሓፍርን ክስከፈሉን ከም ዝግባእ ብምጥቃስ፡ ኩሉና ህይወትና ንምጽባቕ ፈለማ ኣእምሮና ከነጸብቕን ከነጽርን ከምዝግባእ ትምዕድ። ዓወት ድማ ተበግሶ ምስ እንወስድን እንጽዕርን ዝብጻሕ ምዃኑ ተስምረሉ።

ኣብ መጠረሽታ፡ ብመጀመርያ ንምሉኣት ስድራቤታ(ኣደኣ፡ ሰብኣይ ኣደኣ፡ ኣቦኣን ኩሎም ኣሕዋታን) ንስለ’ቲ ኣብ ጉዕዞ ዓወት ክትምርሽ ወትሩ ዝከናኸኑዋን ዝደጋገፉዋን፡ ንኣቶ ዳዊት በላይ፡ ኣብ ትምህርታዊ መዳያት ዝገብረላ ብዙሕ ሓገዛት፡ ንኣቶ ዘምህረት ዮውሃንስ ንስለ’ቲ ከም ኣያኣን ኣቦኣን ኮይኑ ኩለንትና ሓገዙን ምኽሩን ዝውፍየላ፡ መሓዙታ ቅዱሳንን ሳቤላን፡ ነቶም ካብ ገዝኣ ወጻኢ፡ ኣብ ደገ ከም ስድራቤታ ኮይኖም ኣብ መጓዓዝያን ካልእን ዝተሓጋገዙዋ፡ ምኽርን ሞራልን ዘስንቑዋ፡ ከምኡ’ውን ንኹሎም መሓዙታ፡ መሳርሕታን መማህርታን ዘይነጽፍ ምስጋናኣ ትልግስ።

 

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *

By continuing to use the site, you agree to the use of cookies. more information

The cookie settings on this website are set to "allow cookies" to give you the best browsing experience possible. If you continue to use this website without changing your cookie settings or you click "Accept" below then you are consenting to this.

Close